Zacmienie

"Ta historia pana zmieni" - powiada jeden z bohaterow powiesci do mezczyzny, szukajacego mialkich atrakcji na plazy. Zmieni, czyli otworzy oczy na swiat inny, swiat intrygujacy, bo przesycony tajemnica, swiat nie z tej ziemi. Literatura rozrywkowa oferuje dzis wiele takich swiatow-polproduktow, swiatow-wytworow nowoczesnych technologii. Tyle ze zwykle gubi sie w nich czlowiek. Marta Magaczewska cala sila sugestywnego piora buntuje sie przeciw tej tendencji: przeciw uprzedmiotowieniu czlowieka, przeciw traktowaniu kobiety jako rozrywki, przeciw milosci jako zetknieciu naskorkow, jak pewien typ relacji mesko-damskiej trafnie okreslil Chamfort. Autorka "Zacmienia" umieszcza swych bohaterow wsrod malowniczych pejzazy Bretanii, ale uwage koncentruje nie na egzotyce przyrody, lecz na pelnym napiecia byciu - gestach, slowach i milczeniu - mezczyzny i kobiety. Tworzy obraz zagadki nietypowej, dowodzi tego, ze nieogarnionym i niepoznawalnym kosmosem potrafi byc jedna drobna, krucha ludzka istota dla drugiej. Bohaterka powiesci - Lydia-Mara-Vivienne - jak ptak niebieski wyrywa sie w przestworza i wlasnie tym swoim istnieniem na granicy swiatow przyciaga i zastanawia. Czy mezczyznie, ktory zechce jej towarzyszyc, zdola uswiadomic, czym jest prawdziwa milosc, czy tez - kaleka i niezdolna do uznania ziemskich praw ciazenia - stanie sie jeszcze jednym wcieleniem femme fatale?